لنډه كيسه: چلنج

ليكوال:  صديق الله بدر

چلنج

 

۱۳۸۸،۸،۲۳

د درېيم ځل لپاره مې د خپل مبايل د مسيج تڼۍ كېكاږله، چې ناجيې ته د خپل زړه خبره وليكم. دې سره يو ژور سوچ په مخه كړم. زړه نازړه شوم او له ځانه سره مې وويل: (( نه، نه! هغه راته ګرانه ده، د هغې كركه هم راته مينه ښكاري. نور نو نه شم كولى، ما خو دا نه ګڼله، چې هغه دې داسې راسره واخلي.))

دا فكر ځكه راسره پيدا شوى و، چې تېر وختونه او يادونه دغسې وو، چې هيچا هم دا نه ګڼله، چې زه او هغه په كوم شي سره وران شوو. ښه مې په يادېږي يوه ورځ ارين، چې زما او د هغې تر منځ ولاړه وه، ويې ويل: (( هغه به هم يوه ورځ وي، چې زه تاسې دواړه له يو بل نه خپه او په جنګ وګورم.))

ما هيڅ ونه ويل، خو ناجيې په كړس كړس وخندل او ويې ويل: (( ته به همداسې ارماني پاتې شې.))

كه څه هم د ارينې دې خبرې يو څه اندېښنه غوندې راته پيدا كړې وه، خو د ناجيې خبرې مې زړه ته قوت وركړ.

ادامه نوشته

کره كتنه: ازمون او د خپل وخت انځوريزه شاعري

ليكوال: صديق الله بدر

اد بي ګزارشي ليكنه(۲۷)

ازمون

او د خپل وخت انځوريزه شاعري

 

له مانيز او ښكلاييز پلوه د الفاظو او كلماتو غوره كول او يو له بل سره اوډل يې يوه ترټولو سخته مرحله ده. دا ځكه، چې په ښكلې او سندريزه بڼه د يو مفهوم افاده كول، د يوه شاعر پر شعري او پوره ذهني قوت دلالت كوي. د اندروني كيفياتو د بيان لپاره د داسې الفاظو غوره كول او يو له بل سره اوډل، چې پر عاطفي بار سربېره انځوريز خوند او رنګ ولري، د پښتو د معاصرې شاعرۍ يوه هغه غوره ځانګړنه ده، چې زموږ د ننني ادبي بهير يو كم شمېر شاعران ورته توجه كوي. يو له دغو كم شمېر ځوانو شاعرانو څخه ښاغلى استاد لعل پاچا ازمون دى. ازمون تل هڅه كوي، چې خپل اندروني كيفيات په همدې بڼه انځور كړي: (( د لومړي شعر په ليكلو سره، ما داسې ګمان كاوه، چې ګوندې ما خپله يوه وركه مينه پيدا كړې او ليدلې ده او په زړه كې مې، چې كوم درد او كومه څړيكه وه، هغه رابهر شوه.))

ادامه نوشته

شعر: انتظار

ٌويناوال: صديق الله بدر

 

انتظار

ته به راځې او كه نه څه ووايم

سخت خو دې خوږ انتظار راسره دى

دا خو ته يې عشقه نه دې شته چې مرګ

دا ګران راته ژوند تر دار راسره دى

 

۱۳۸۸،۸،۲۱

ادامه نوشته

کره كتنه: اسمعيل يون، د ملي دريځ خاوند شاعر او ليكوال

ليكوال: صديق الله بدر

ادبي ګزارشي ليكنه (۲۶)

اسمعيل يون؛

د ملي دريځ خاوند شاعر او ليكوال

 

شعر، د فكر او ښكلا زرين مزى دى. د ښه شعر او ښه شاعر پېژندګلوي په سندريزه بڼه د فكر او خيال غاړه غړى كول دي. كوم كلام، چې په دغو دوو ګاڼو پسولل شوى وي، هغه په رښتني معنى داسې يوه هستونه ده، چې په ښكلې بڼه يو پيغام لېږدوي.

د پښتو د معاصرې شاعرۍ، يوه غوره ځانګړنه د فكر او خيال ترمنځ تناسب شتون او د دواړو موازې حركت دى. نننى پښتو شعري بهير د همدغې ځانګړنې د رامنځته كوونكو ګڼ استازي لري، چې يو په كې پوهنمل استاد محمد اسمعيل يون دى.

يون د دغه بهير هغه استازى شاعر دى، چې په شعر كې د فكر او ښكلا پر تناسب ټينګار كوي او ورسره فكر د شعر روح ګڼي: (( فكر، چې په يو شعر كې نه وي، معنى يې دا ده، چې هغه شعر روح نه لري. هغه شعرونه، چې فكري تومنه ونه لري، د هغه بقا ناممكنه ده. البته دا هم بايد په نظر كې ونيول شي، چې د فكر تله دومره درنه نه شي، چې د شعر ښكلا ته زيان ورسوي او شعر په شعار بدل او هنري ارزښت يې راكم كړي.))

ادامه نوشته

لنډه كيسه: دريا نوش

نویسنده: صدیق الله بدر

دریا نوش

 

غرور، تمام وجود "زرین" را فراگرفته بود. قلبش لحظه به لحظه هوا می گرفت؛ میل نوشیدن و باز نوشیدنش دو چندان می شد و پیهم سگرت روشن می کرد. موتر پجرویش را که از نوع آخرین مودل آن بود، در گوشه اي بریک نمود و از سویچبورد موتر، بوتل کلانی را کشیده و زمزمه کنان با خود گفت: "ناپلیون، ناپلیون! تتو کتی نودوشش مردارش! او هم خات گفت که بری زرین دوا دادیم، تتو ایره دوا میگن! تو کی دواره میشناسی؟"

  با این حال، زرین سر بوتل را باز کرد ولی قبل از آنکه لب به بوتل ببرد، دست چپش را در هوا دراز کرد و با خود گفت: "نی! ناحق به او بیچاره تتو گفتم، دوایش کم کم اثر داره، چندان بود نبود؛ خو باز هم یک کمی دیگه."

ادامه نوشته

غزل

ویناوال: صدیق الله بدر

غزل

 

سلګۍ زما به په مزار كې كوې

ډېوې به بلې هر يو وار كې كوې

هغه زما د زړه په واك كې نه دى

ته چې د سترګو يو ګوزار كې كوې

عشقه ته هم زما د زړه په څېر يې

دا بې واري چې تل په وار كې كوې

پټ په كې ښكاري دې اقرار په مينه

كومه خبره، چې انكار كې كوې

درسره نه يمه په دې كې شېخه

ته چې خبرې د زړه كار كې كوې

هغه خبره دې رښتيا ښكارېږي

پټه يې هر چا نه، چې ډار كې كوې

وا مبارك دې لېونتوب شه بدره

خبرې ځان سره په لار كې كوي

۱۳۸۸.۸.۱۰

ادامه نوشته

کره کتنه: ډاكتر اكبر؛ زموږ د پېر مفكر او هيومانست شاعر

لیکوال: صدیق الله بدر

ادبي ګزارشي ليكنه(۲۵)

ډاكتر اكبر؛

زموږ د پېر مفكر او هيومانست شاعر

 

شعر له محتوا او شكل څخه جوړ كلام دى. كله، چې د دې دواړو توكيو ترمنځ تناسب موجود وي، له هغه څخه جوړ كلام، نازك او ورېښمين كلام وي. موږ داسې په ګوتو شمار شاعران لرو، چې دغه تناسب ته پام كوي.   يو له دغو شاعرانو څخه د دې شعر هستوونكى دى:

ښځه

ښځه پېژنئ؟

چېرته مو له غلبېله اوبه څښلې؟

شګې مو شمېرلې؟

رڼا مو تللې؟

وږمې مو تړلې؟

په لوڅو لاسونو مو

تورې تمبولې دي؟

كه دا مو كړې وي

نو

ښځه مو پېژندلې ده.

ښځه ده، د خداى كوډه

د مينې او ښكلا له ټكو جوړه

خو كاش كه نارينه وو لوستلى شوى

دا شعر د فكري شاعرۍ يوه ترټولو غوره لنډه بېلګه ده. شاعر په دغه شعر كې خپله خبره په ډېره روانه او شاعرانه بڼه ارايه كړې ده. ښايي د بيان د طرز له مخې څه ناڅه تاسو د دې كلام ويونكى پېژندلى وي. دا شاعر د پښتو د معاصرې شاعرۍ هغه مخكښه څېره ده، چې هم يې كلمات خپل دي، هم يې فكر خپل دى، هم يې بيان خپل خصوصيت لري او هم يې د ارايې بڼه شاعرانه ده.

ادامه نوشته